Türk Musikisi'nde Makamlar - NİKRİZ MAKAMI

[invertor]

NİKRİZ MAKAMI

Nikriz Makamı Dizisi, Rast perdesinde Nikriz beşlisi, Neva perdesinde Rast veya Buselik dörtlüsünün birlikte kullanılmasıyla meydana gelmiştir.

a. Durak: Rast perdesidir
b. Seyir: İnici - çıkıcıdır
c. Güçlü: Neva perdesidir
d. Yeden: Irak perdesidir
e. Donanım: Si bakiye bemol, Fa bakiye diyez, Do bakiye diyez

http://www.turkmusikisi.com/nazariyat/nikriz/arel_dizi_rastli.gif

http://www.turkmusikisi.com/nazariyat/nikriz/arel_dizi_beselikli.gif

Dizinin Seyri: Nikriz Makamının seyrine genellikle Neva perdesi civarından başlanır. Dizinin üst tarafında bulunan Buselik ve Rast dörtlülerinin seslerinde dolaşılarak Güçlüsü olan Neva perdesinde kalış gösterilir. Rast dörtlüsü ile çıkılan dizi genellikle Buselik dörtlüsü ile iner. Nikriz beşlisi sesleri ile yedeni olan Irak perdesi de gösterilerek Rast perdesinde karar verilir.

Bu makamdaki bazı şarkılar:
* Bir destan dolaşır Bolu Dağı'nın (Selahattin İçli)
* Bürünür ak tüllere yeşil palmiyelerin (Yüksel Kip)
* Dağ başında tüter duman (Kadri Şençalar)
* Kirpiğine sürme çek, kına yak parmağına (Refik Fersan)
* Neden hiç dinmiyor gözyaşların biçare gönlüm (Avni Anıl)
* O güzel saçlarına hercai tak demedim (Emin Ongan)
* Sen Körfez'in incisisin İzmir'im (Yusuf Nalkesen)
* Yalova'nın şen kızını kandıralım alalım (Yesari Asım Arsoy)

Örnek Eser: http://www.kultur.gov.tr/Genel/medya/muzik/muzik_kulturu/osmanli/nikriz_sirto.mp3